نیمکره‌های راست و چپ مغز در کفه‌های ترازو

نیمکره‌های راست و چپ مغز در کفه‌های ترازو

در اکثر انسان ها یک دست قویتر و ورزیده تر از دست دیگر است و این موضوع از همان اوان کودکی در طفل تا حدودی مشهود است، به طوری که وقتی خوراکی یا پستانک را در اختیار طفلی چند ماهه قرار دهید به طور خودکار البته بدون دخالت دیگران با دست برتر خود آن را به دهان می برد و اگر مجبورش کنید که با دست دیگرش این کار را ا نجام دهد، حرکت ناشیانه کودک را کاملا متوجه خواهید شد. به طوری که حتی احساس می کنید دهانش را نمی تواند پیدا کند وخوراکی را در آغاز به اطراف دهانش می مالد. این موضوع وقتی نمایانتر می شود که کودک قلم به دست گرفته و نقاشی کردن را آغاز کند. شاید در آغاز کودک بین استفاده از دست راست و چپ مردد باشد ولی بعد از مدتی کوتاه بدون کمک کسی دست برتر خود را می یابد و درنهایت در حدود ۲ تا۳ سالگی دستی که کودک می خواهد به طور مستمر استفاده کند، مشخص می شود. اما این که چرا بعضی مردم چپ دست هستند باز هم چندین نظریه وجود دارد که به بررسی اختصاصی این نظریات می پردازیم:

۱- نظریه جنگی: طبق این نظریه چون بشر در جنگ ها مجبور بود از قلب خود محافظت کند لذا شمشیر را با دست راست گرفته و با دست چپش سپر را نگه می داشته و کم کم به همین دلیل دست راست قویتر شده و استفاده از آن عمومیت پیداکرده است. این نظریه به کلی از اعتبار ساقط است اولا قلب کاملا در طرف چپ قرار نگرفته، دوم،ضربه به کبد هم به همان اندازه کشنده است، سوم،معلوم نیست چرا بعضی از افراد باز هم لجبازی کرده و چپ دست شده اند؟!

۲- نظریه گرانیگاهی: بر اساس این نظریه گرانیگاه بدن انسان در طرف چپ بدن قرار دارد. بنابراین انسان روی پای چپش بهتر می ایستد و در نتیجه پای راست آزاد می ماند و فعالیت بیشتر پای راست موجب می شود طرف راست بدن ازجمله دست راست قویتر شود. این نظریه هم اعتبار ندارد زیرا مبنای علمی ندارد و نیز معلوم نیست چرا گرانیگاه بعضی افراد چپ دست اندر جای خود قرار ندارد؟

۳- نظریه چشم برتر: این نظریه مبنی بر این است که مرکز حس بینایی در مغز در نیمکره ای قرار دارد که سرنوشت دست برتر را مشخص می کند. یعنی کسی که چشم راستش برتر است، راست دست می شود و بر عکس. این نظریه هم مبنای علمی ندارد زیرا اولا کسانی هستند که چشم راستشان برتر است ولی چپ دستند و برعکس، دوم در میان نابینایان مادرزاد هم نسبت راست دستی و چپ دستی مانند بینایان است.

۴- نظریه تربیتی : بنا براین نظریه، دست چپ و راست در آغاز برای افراد هیچ فرقی ندارد وچون ما در جامعه راست دستان زندگی می کنیم بر اثر تمرین و تربیت راست دست می شویم و آنهایی که هم که چپ دست شده اند به دلیل عدم مراقبت والدین و مربیانشان بوده است. بی پایه و اساس بودن این نظریه هم کاملا مشخص است. اولا چه کسی سند دنیا را به نام راست دستان زده است؟!! دوم، پس چرا عده ای با توجه به عدم رضایت والدین و مربیانشان باز هم چپ دست می شوند؟

۵- نظریه لجبازی: بنا براین نظریه، راست دستی امری طبیعی است و چپ دستان افراد لجبازی هستند که از عرف و عادت سرپیچی کرده اند و دلیل شان هم این است که در میان مجرمان و افراد ضد اجتماعی چپ دستان زیادتر هستند. این نظریه هم پایه علمی ندارد .

۶- نظریه کارکردهای مغزی: چپ دستی و راست دستی جنبه فطری دانسته و به عملکرد نیمکره های مغز بستگی دارد به طوری که در فرد چپ دست نیمکره راست مغز قویتر و در فرد راست دست نیمکره چپ قویتر است. این نظریه جدیدترین و در عین حال عاقلانه ترین دلیل برای چپ دستی و راست دستی است.