روش مطالعه متمرکز

روش مطالعه متمرکز

"سامانه صدای مشاور تحصیلی"

مشاوره دهنده تخصصی

برای تماس با مشاورین ما تنها با تلفن ثابت و بدون گرفتن کد، با شماره  9099071613  تماس بگیرید.

تماس از 8 صبح تا 12 شب

حتی ایام تعطیل

روش مطالعه متمرکز

روش مطالعه‌ی متمركز شامل مراحل زير می‌باشد :

    ۱- تند خواندن

    ۲- مطالعه اوليه

    ۳- سؤال کردن

    ۴- نوشتن

    ۵- تداعی نوشته‌ها

  ۱- تند خواندن :

  راننده‌ای را در نظر بگيريد که با سرعت بسيار کمی مثلا 20 کيلومتر در ساعت در حرکت است. وقتی سرعت اين راننده تا اين حد کم است ، ديگر به توجه و تمرکز فوق‌العاده‌ای نياز ندارد و چون ذهن درگير نمی‌شود ، مدام در جايی ديگر مشغول می‌شود. راننده می‌تواند از داشبورد چيزی بردارد ، شيشه را پاک کند ، به مناظر بيرون نگاه کند و حتی غرق در تخيل شود. اما وقتی سرعت زياد شد ، خود به خود درگيری ذهنی بيشتر می‌شود و ذهن بيشتر به رانندگی متمرکز می‌شود و راننده ديگر فرصت ندارد به چپ و راست نگاه کند و يا مشغوليتهای ذهنی ديگری داشته باشد. اساسا ذهن چنان درگير است که تمايلی برای درگير شدن در جای ديگر ندارد. در مطالعه هم دقيقا همين حالت وجود دارد. وقتی شما به بهانه بهتر فهميدن بسيار کند پيش می‌رويد و کلمه به کلمه می‌خوانيد ، درگيری ذهنی مطلوبی را ايجاد نمی‌کنيد و ذهن شما که از اين ساکن بودن کلافه می‌شود ، خود را در جايی ديگر مشغول می‌کند و حواستان پرت می‌شود.

  ما نمی‌گوييم آنقدر تند بخوانيد که هيچ چيز نفهميد ، بلکه می‌گوييم سرعت مطالعه خود را تا آنجا افزايش دهيد که يک درگيری ذهنی مطلوب ايجاد شود. در اين سرعت ، ذهن متمرکز است. می‌بينيد که اگر کمی غفلت کنيد سانحه‌ای رخ می‌دهد. حتی اگر بتوانيد سرعت مطالعه خود را به دو برابر افزايش دهيد بسيار عالی است چرا که هم در وقت خود صرفه‌جويی نموده‌ايد و هم با درگيری ذهنی و تمرکز بيشتری خوانده‌ايد. تا می‌توانيد سرعت مطالعه خود را افزايش دهيد و سريعتر از آنچه که قبلا می‌خوانده‌ايد ، بخوانيد. البته خوب می‌دانيد که اين سرعت ، نسبی است و در متون مختلف مانند رمان ، ادبيات ، شيمی ، فيزيک و . . . متفاوت است. مسلما شما متون ساده‌تر را با سرعت بيشتر می‌خوانيد. ما می‌گوييم سرعت خود را با توجه به سرعت قبلی خود بيشتر کنيد. يکی ديگر از فوايد تند خواندن ، درک بهتر جملات است؛ به عبارت ديگر وقتی شما آرام و لغت به لغت موضوعی را مطالعه می‌كنيد ، درک ذهنی کمتری داريد چرا که ذهن با مفاهيم سر و کار دارد نه با کلمات. يادتان باشد كه « مفهوم » هميشه در يک عبارت است نه يک واژه. وقتی شما کلمه شير را می‌خوانيد ذهن نمی‌داند منظور شير گاو است يا شير جنگل يا شير آب. اما وقتی جمله‌ی « شير آب را بستم. » سريعا خوانده می‌شود ، درک بهتر و سريعتری حاصل می‌شود.

۲- مطالعه اوليه :

  مطالعه اوليه همان گرفتن اطلاعات ابتدايی است. در مطالعه‌ی اوليه قصد شما کنجکاو کردن ذهن با گرفتن اطلاعات ساده و کم حجم و مقدماتی است. در مطالعه اوليه شما متن را خط به خط نمی‌خوانيد بلکه نگاهی گذرا به متن می‌انداريد و يک سری مفاهيم اوليه را از متن می‌گيريد که مثلا متن حول و حوش چه موضوعی است. پس از آن بايد به خود رجوع کنيد و ببينيد که خودتان از پيش چه اطلاعاتی درباره موضوع داريد و يا اين که از قبل ، از کسی چيزی در اين باره شنيده يا مطالعه کرده‌ايد. اطلاعات اوليه خودتان را به اطلاعات اوليه کتاب ، در اين بررسی اجمالی بيافزاييد.

۳- سؤال کردن :

  يادتان باشد که پيش از مطالعه ، با چند سؤال ، ذهن خود را هدفدار کنيد. وقتی می‌گوييم هنگام مطالعه مدام از خودتان سؤال کنيد ، منظور اين است که پيش از مطالعه ، در حيــن مطالعــه و پس از آن می‌توانيد از خود بپرسيد. شما معمولا برای طرح سؤالات از خود ، يک سری سؤالات حافظه‌ای کم ارزش می‌پرسيد. مثلا « ابوعلی سينا کی متــولد شد؟ » ، « جنگ جهانی دوم در چه تاريخی شروع شد؟ » ، « هيماليا کجاست؟ » و سؤالاتی از اين قبيل. اين سؤالات معمول ، کم ارزش‌ترين سؤالاتی است که شما می‌توانيد از خود بپرسيد.

 ۴- نوشتن :

  هنگام مطالعه هميشه قلم و کاغذی در دست داشته باشيد. چه آنچه که می‌خوانيد رمان باشد ، چه شعر ، چه مطالعه‌ی آزاد و چه کتاب درسی (اعم از حفظ کردنی يا فهميدنی). در يک مطالعه فعال و پويا کمتر چيزی می‌تواند به اندازه قلمی که در دست داريد ، ذهن شما را درگير و متمرکز کند. اين قلم مهمترين ابزار شماست. با آن همه چيز را يادداشت می‌کنيد. اگر رمان می‌خوانيد همين طور که جلو می‌رويد در حاشيه کتاب و يا در کاغذی ديگر با نويسنده درگير شويد. اگر جايی برايتان خيلی جالب بود در حاشيه بنويسيد : "چه جالب" ؛ اگر برايتان تعجب‌آور بود علامت تعجب بگذاريد. اگر برايتان سؤال برانگيز بود حتی می‌توانيد در حاشيه ، سؤال خود را مطرح کنيد و حتی در جايی نظرتان را اعلام کنيد. نظرتان را با نظر نويسنده مقايسه کنيد. يک مطالعه کننده فعال با قلم خود مدام با نويسنده درگير می‌شود و عقايد و عواطف خود را - خواه موافق خواه مخالف - به شکلی با نوشتن اعلام می‌کند. خودتان را ملزم کنيد که با نوشتن ، نظر خود را بگوييد.

  اين گونه ذهن شما همواره متمرکز می‌ماند ، چون ملزم است در هر لحظه عاطفه و انديشه خود را بيان کند. اگر کتاب ، کتاب درسی شماست و از نکات مهم کتاب يادداشت برمی‌داريد ، بهتر است اين يادداشتها در برگه‌ای جدا نوشته شود.

- تداعی نوشته‌ها :

  در آخرين مرحله به نوشته خود نگاه می‌کنيد و همه چيز را به خاطر می‌آوريد. يادمان هست که اين نوشته‌ها اشاره‌وار و مختصر بود. قصد شما اين است که با بيانی اجمالی‌تر و ساده‌تر بين نوشته‌ها و مطالب کتاب ارتباط برقرار کنيد. تلاش شما برای برقرارسازی ارتباط ميان نوشته‌های مختصر و مفاهيم کتاب همان درگيری ذهنی است. همان درگيری ذهنی که برای تمرکز حواس به آن نياز مبرم داريم. پس حالا با هم يک بار روش مطالعه متمرکز يا به عبارت بهتر مراحل روش مطالعه متمرکز را مرور می‌کنيم :

  ۱- تند خواندن

  ۲-مطالعه اوليه

  ۳- سؤال کردن

  ۴- نوشتن

  ۵- تداعی نوشته‌ها

  که اينها همه به نوعی درگيری ذهنی ايجاد می‌کنند و ذهن شما را از فکر کردن به موضوعی ديگر و حواس‌پرتی باز می‌دارند. شايد اکنون تصور کنيد که مطالعه به اين شکل خيلی وقت می‌برد و از روش مطالعه سنتی شما طولانی‌تر است. اما توجه کنيد که شما در اين محاسبه ، زمان هدر رفته و مطالعه غير مفيد و غير متمرکز خود را به حساب نياورده‌ايد. شما در روش سنتی مطالعه ، وقت فراوانی را با حواس‌پرتی‌های متنوع و متعدد از دست می‌دهيد. اما در روش جديد مطالعه ، هم از تلف شدن وقت جلوگيری می‌کنيد و هم لحظه به لحظه با علاقه و تمرکز حواس بيشتری مطالعه می‌کنيد و در نتيجه بهتر ياد می‌گيريد.