معرفی نظام آموزش عالی ترکیه

ساختار آموزشی

در تركیه ، آموزش عالی شامل تمام مؤسسات آموزش بعد از دوره  دبیرستان می باشد كه حداقل دو سال آموزش عالی ارائه داده و دانش آموزان را برای مقاطع تحصیلی فوق دیپلم ، لیسانس، فوق لیسانس و دكتری تحت آموزش قرار می دهند مؤسسات آموزش عالی شامل دانشگاهها، دانشكده ها، مدارس آموزش عالی، هنركده ها، مدارس حرفه ای آموزش عالی و مراكز كاربردی و تحقیقاتی می باشد .

طبق آمار بدست آمده در سال تحصیلی2000-1999 تعداد 1503981 نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد در مؤسسات آموزش عالی تعلیم دیده اند و همچنین در طی همین سال 64169 نفر در این دانشگاه ها مشغول بكار بوده اند . ساختار آموزش عالی در كشور تركیه بر 561 دانشكده ، 199 مدرسة آموزش عالی ، 259 هنركده و 474 مدرسة حرفه ای آموزش عالی مشتمل می گردد.

به منظور آموزش گروه مدرسین دانشگاهها ، تعداد دانشجویانی كه در خارج از كشور و با استفاده از بورسهای تحصیلی دولتی و خصوصی مشغول تحصیل هستند ، 29196 نفر می باشد كه 21282 نفر در مقطع كارشناسی و 7914 نفر در مقاطع كارشناسی ارشد و دكتری می باشد .تعداد زیادی از دانشجویان از مؤسسة خوابگاهی و اعتباری آموزش عالی وامهای كمك آموزشی دریافت می كنند .به منظور بر طرف كردن نیازهای سكونتی دانشجویان به آنها خوابگاه داده می شود.

كمك هزینه های مالی ماهیانة دانشجویان هر ساله افزایش می یابد و دانشجویان زیادی هر ساله از این موقعیت بهره مند می شوند .در حال حاضر حدود 220614 نفر در مقاطع فوق دیپلم ، لیسانس ، فوق لیسانس و دكتری از وام تحصیلی و 228435 نفر از وامهای كمكی استفاده می كنند .در حدود 147373 نفر ، 89611 نفر زن و 84762 نفر مرد ، از امكانات خوابگاهی بهره مند هستند كه از خدمات غذایی ، بهداشتی، راهنمایی و مشاوره و فعالیت های اجتماعی، فرهنگی و ورزش نیز برخوردار می باشند.

علاوه بر دولت ، بخش خصوصی و غیر دولتی ، نیز دانشجویان موفق را تحت پوشش بورس تحصیلی قرار می دهند .وزارت آموزش عالی تركیه ، ارگان رسیدگی كننده به اهداف آموزش عالی تركیه می باشد. هدف نظام آموزش ملی تركیه تربیت افرادی است كه از لحاظ فكری و هوشیاری ملی متحد بوده و با دید وسیع و علمی به امور جهان پرداخته و افراد خلاقی كه با استفاده از مهارتهای خود تركیه را بعنوان كشوری ممتاز و مهم در جهان مدرن امروزی معرفی كنند .این وزارتخانه خط مش های آموزشی و خدمات مربوط به آموزش عالی را مشخص كرده ، تمام مؤسسات آموزش رسمی و غیر رسمی را به غیر از مدارس آموزش عالی ، بنیانگذاری نموده و با وزارت آموزش عالی در جهت توسعه سیاست های آموزش ملی عمومی همكاری می كند.همچنین این وزارتخانه خدماتی را برای دانشجویانی كه در خارج تحصیل می كنند ، فراهم می آورد و به دانشجویان آموزش عالی كمك های مالی اعطاء می كند .

به طور كلی می توان گفت كه آموزش عالی در تركیه دانشگاهها، مؤسسات و مدارس حرفه‌ای عالی را دربرمی‌گیرد و تحت نظارت دولت قرار دارد. این مراكز اغلب در مراكز شهری بزرگ مستقر هستند، در بین آنها دانشگاه استانبول یكی از قدیمی‌ترین دانشگاههای تركیه محسوب می‌شود كه به سال 1453.م پس از تسخیر استانبول بوسیله تركان عثمانی، تأسیس شده است. در سال 88- 1987.م. در مجموع 322 مركز آموزش عالی، شامل 28 دانشگاه وظیفه آموزش 623،503 دانشجو را توسط 196، 27 استاد برعهده داشته‌اند. در سال 1995.م آمار دانشگاهها بدین صورت بوده است؛ در بیش از 52 دانشگاه با چهارصد دانشكده و مدرسه عالی و 250 آموزشكده حدود یك میلیون و 500 هزار دانشجو در رشته‌های مختلف در سطوح لیسانس، فوق‌لیسانس و دكتری به تحصیل اشتغال داشته‌اند. لازم به ذكر است بودجه‌ای كه در سالهای 93 و 95 م برای هر دانشجو مصرف شده است به ترتیب 2658 و 1509 دلار بوده است.

مقاطع آموزشی

1- مقطع كارشناسی

مقطع لیسانس حد اقل چهار سال طول می كشد. رشته های دنداپزشكی و دامپزشكی 6 سال و داروسازی 6 سال بطول می انجامند . در داروسازی، مدرك حرفه ای دكتری به فارغ التحصیلان اعطا می شود. در دانشگاهها كه تمام كلاسها به زبان انگلیس می باشد ، یك سال به دروس آمادگی اختصاص داده می شود در رشته های فنی ، بعد ازچهار سال تحصیل مدرك مهندسی توسط دانشگاهها یا مؤسسات عالی ارائه می شود.

2- مقطع كارشناسی ارشد

مدرك فوق لیسانس ، مدرك تخصصی ورود به مقطع فوق لیسانس از طریق گذراندن آزمون میباشد. تحصیلات این دوره دو سال طول می كشد . دروس ارائه شده در سال اول از طریق آزمون مورد ارزیابی قرار می گیرند در حالیكه سال دوم به آماده سازی پایان نامه اختصاص دارد .مدرك تخصصی مربوط به رشته های كشاورزی ، داروسازی و علوم دامپروری دو سال بعد از مدرك لیسانس اعطا می شود .

3- مقطع دكتری

 داوطلبان باید با در دست داشتن مدرك فوق لیسانس برای امتحان دكتری آماده باشند.

این مدرك بعد از دو سال تحصیل و همراه با ارائه یك پایان نامه اعطا می شود . مدرك تخصصی در رشتة پزشكی برای تأیید مهارت و تخصصی پزشكان اعطاء می شود كه برابر با مدرك دكتری می باشد.

به طور كلی مقاطع آموزش عالی كشور تركیه را می توان به شرح ذیل خلاصه نمود:

1- On Lisans Diplomasi دو تا سه‌ سال‌ تحصیل‌ بعد از دیپلم‌ دبیرستان‌

2- isans Diplomasi چهار سال‌ تحصیل‌ كه‌ شامل‌ حداقل‌ 147 واحد می‌ باشد.

3- Yuksek Lisans Diplomasi دو سال‌ تحصیل‌ تمام‌ وقت‌. برای‌ ورود به‌ این‌ دوره‌ دارا بودن‌ مدرك‌ Lisans Diplomasi الزامی‌ است‌. این‌ دوره‌ شامل‌2 نیم‌ سال‌ تئوریك‌ و2 نیم‌ سال‌تحقیقاتی‌ است‌.

4- Veterner Hekimligi Yuksek Lisans Diplomasi پنج‌ سال‌ تحصیل‌ تمام‌ وقت‌ در رشته‌ دامپزشكی‌ بعد از دیپلم‌ متوسطه

5- DOKTORA (Ph.D. سه‌ تا چهار سال‌ تحصیل‌ تمام‌ وقت‌. برای‌ ورود به‌ این‌ دوره‌ دارا بودن‌ مدرك‌ Yukset Lisans Diplomasiالزامی‌ است‌. این‌ دوره‌ شامل‌ دو تا چهار نیم‌ سال‌ كلاس‌ درس‌ و حداقل‌ 4 نیم‌ سال‌ تحقیقات‌ می‌ باشد قبل‌ از شروع‌ تحقیقات‌ دانشجو باید امتحان‌ جامع‌ را با موفقیت‌ بگذراند. نوشتن‌ رساله‌ دوره‌ دكترا و دفاع‌ موفقیت‌ امیز از تحقیقات‌ انجام‌ شده‌ شرط‌ اعط‌اء مدرك‌دكتری است‌ .